Dossier van Gogh

Het Dolhuys presenteert de tentoonstelling ‘Dossier Van Gogh: Gek of geniaal?’. Het is een tentoonstelling waarin Van Gogh met een geheel nieuwe insteek wordt gepresenteerd aan het publiek. De centrale vraag of er een verband is tussen Van Gogh’s gekte en zijn kunstenaarschap wordt vanuit verschillende perspectieven benaderd.

Zo vertellen psychiaters meer over de gemoedstoestand van de kunstenaar, zijn er schilderijen te zien van Van Gogh uit de periode dat hij was opgenomen. Aan de hand van brieven en nog niet eerder getoonde documenten komt Van Gogh ook zelf aan het woord: wat denkt hij zelf over zijn gekte en zijn kunstenaarschap?

De tentoonstelling spitst zich toe op de laatste twee jaar van zijn leven waarin hij onder meer was opgenomen in een inrichting in St. Rémy (Frankrijk). Na zijn dood (1890) hebben psychiaters aan de hand van zijn schilderijen verschillende diagnoses gesteld over zijn gemoedstoestand.

In ‘Dossier Van Gogh’ nemen zij u mee in hun analyse. Zo stelt de Zwitserse psychiater Karl Jaspers (1922) dat Van Gogh een ‘schizofrene genie’ was. De Amerikaanse psychiater Kay Redfield Jamison beweert dat Van Gogh manisch depressief was. Maar ook in de film ‘Lust for life’, gebaseerd op de biografische roman van Irving Stone waarvan beelden te zien zijn op de tentoonstelling, wordt Van Gogh vooral neergezet als psychotische kunstenaar. Gedreven vanuit zijn psychose maakte hij razendsnel schilderijen.

Gaandeweg de tentoonstelling krijgt u een ander beeld van de kunstenaar. Vooral door wat Van Gogh zelf zegt over zijn ‘gekte’. ,,Voor zover ik het kan beoordelen, ben ik niet echt gek. Je zult zien dat ik de doeken die ik in de tussenpozen heb gemaakt, kalm zijn en niet slechter dan andere…’’ schrijft hij in een brief aan zijn broer Theo. Soms zoekt hij bewust een trance-achtige toestand op om snel en impulsief te kunnen werken. Zo gaat hij schilderen in de brandende zon en maakt het beroemde schilderij ‘Zonsondergang in Arles’.

Op de tentoonstelling worden de verschillende visies over Van Gogh geïllustreerd door onder meer filmbeelden, geluidsfragmenten en zijn er reproducties van schilderijen te zien die de kunstenaar tijdens en na zijn opname in St. Rémy heeft gemaakt. Ook wordt voor het eerst aandacht besteed aan een petitie van zijn buren in Arles die na het ‘oor-incident’ aandringen op opname van Van Gogh.

‘Dossier Van Gogh’ is een interactieve tentoonstelling waar u uw eigen dossier kan samenstellen. Aan de hand van vragen over de kunstenaar geven bezoekers zelf antwoord op de vraag of Van Gogh gek of geniaal was. De tentoonstelling is tot stand gekomen in samenwerking met het Van Gogh Museum in Amsterdam.

Delen